„Во животот не е прашање дали ќе сретнеме злобни луѓе, туку како ќе научиме да не им дозволиме да ни го одземат мирот.“
Германскиот филозоф Артур Шопенхауер (1788–1860) бил еден од најдобрите познавачи на човечката природа. Неговите дела и денес се читаат бидејќи без разубавување зборуваат за зависта, омразата, злонамерноста и лицемерието – појави кои не исчезнале ниту по два века.
Според Шопенхауер, злобата најчесто не се раѓа од силата, туку од внатрешната слабост, зависта и незадоволството од сопствениот живот.
Неколку мисли на Шопенхауер кои и денес звучат актуелно
„Да чувствуваш завист е човечки; да уживаш во туѓата несреќа е ѓаволско.“ („To feel envy is human, to savour schadenfreude is devilish.“)
Ова е една од неговите најпознати мисли. Шопенхауер прави разлика меѓу обичната завист и злонамерното уживање кога некој друг страда. Според него, токму тоа е најтемната страна на човечкиот карактер.
„Ниту една омраза не е толку непомирлива како омразата што произлегува од зависта.“
Многу луѓе не нè напаѓаат затоа што сме им направиле зло, туку затоа што нашите успеси ги потсетуваат на нивните сопствени неуспеси.
„Кога сте изложени на завист, најдобро е да ги држите завидливите луѓе на растојание; а ако тоа не е можно, поднесете ги нивните напади со најголема смиреност.“
За Шопенхауер, мирната реакција не е слабост, туку знак на внатрешна сила.
„Ниту љубов ниту омраза; не зборувај многу и не верувај лесно – во тоа се крие голем дел од животната мудрост.“
Филозофот советува внимателност во изборот на луѓето на кои им ги доверуваме своите мисли, планови и чувства.
Како да се соочиме со злобните луѓе?
Иако Шопенхауер често бил песимист во своите согледувања, неговите совети се изненадувачки практични.
Не сфаќајте сè лично.
Злобниот човек најчесто зборува повеќе за себе отколку за вас. Неговите постапки произлегуваат од неговите внатрешни борби.
Не хранете ја расправијата.
Некои луѓе живеат од конфликт. Колку повеќе се објаснувате, толку повеќе им давате простор.
Држете дистанца.
Не мора секој што влегува во вашиот живот да остане во него. Понекогаш најдобрата заштита е здравата дистанца.
Не враќајте со иста мера.
Ако на злото одговориме со зло, само стануваме дел од истиот круг. Смиреноста често е најсилниот одговор.
Чувајте го својот мир.
Најголемата победа не е да го поразите злобниот човек, туку да не му дозволите да ви ја одземе радоста, достоинството и душевниот мир.
Поуката
Артур Шопенхауер не верувал дека можеме да ги промениме сите луѓе, но верувал дека можеме да го промениме нашиот однос кон нив. Наместо да се обидуваме да ги убедиме злонамерните, подобро е да ја чуваме сопствената енергија, да ги препознаеме нивните намери и да продолжиме по својот пат.
Во свет исполнет со завист, навреди и лицемерие, најголемата сила не е да победите во секоја расправија – туку да останете човек.
