За многумина, денот не може да започне без шолја кафе. Мирисот на свежо сварено кафе, првиот голток наутро и кратката пауза во текот на денот се дел од секојдневната рутина.
Но, дали количината на кафе што ни одговара на 30 години е иста и на 50, 60 или 70 години?
Одговорот не е едноставен. Не постои една идеална количина кафе која важи за сите, бидејќи чувствителноста на кофеин зависи од човекот, здравствената состојба, лековите што ги зема и начинот на подготовка на кафето.
Сепак, истражувањата покажуваат дека умереното консумирање кафе кај повеќето здрави возрасни може да биде дел од здрав начин на живот.
Во 30-тите – кафето како дел од активниот ден
Во триесеттите години, многу луѓе имаат динамичен живот и често посегнуваат по кафе за подобра концентрација и будност.
Кофеинот може привремено да ја зголеми внимателноста и да го намали чувството на замор. Кафето содржи и полифеноли и други биоактивни соединенија, поради што неговото умерено консумирање се истражува во контекст на долгорочното здравје.
Сепак, тоа не значи дека повеќе кафе значи и поголема корист. Кај повеќето здрави возрасни, вкупниот дневен внес на кофеин е поважен од самата бројка на шолји.
Во 40-тите – обрнете внимание на реакцијата на организмот
Во четвртата деценија од животот кај некои луѓе може да се појави поголема чувствителност на кофеин.
Особено кај жените, хормоналните промени во периодот пред менопаузата можат да влијаат врз тоа како организмот реагира на кофеинот. Кај чувствителните лица, поголеми количини можат да бидат поврзани со нервоза, забрзано чукање на срцето или проблеми со спиењето.
Затоа, наместо слепо да се следи одреден број шолји, подобро е да се следи како реагира сопствениот организам.
По 50-тата – умереноста останува најважна
Иако кафето често се поврзува со здравствени придобивки, по 50-тата година не треба автоматски да се зголемува неговата количина.
Поновите научни проценки укажуваат дека кај повеќето возрасни до околу 400 mg кофеин дневно генерално се смета за количина која не претставува ризик за здравјето. Тоа приближно може да одговара на неколку шолји кафе, но количината на кофеин значително варира зависно од видот и начинот на подготовка.
Затоа, три мали шолји не се исто што и три големи шолји силно кафе.
По 65-тата – слушајте го организмот
Со возраста може да се промени чувствителноста на кофеин, а поважно станува и влијанието врз спиењето.
Ако забележите дека по попладневното кафе потешко заспивате, се будите во текот на ноќта или чувствувате немир, можеби е време да ја намалите количината или последната шолја да ја испиете порано во текот на денот.
Кај повозрасните лица особено е важно количината на кофеин да се разгледува во контекст на целокупното здравје и евентуалната терапија.
Кафето не е само кофеин
Кога зборуваме за кафето, не треба да заборавиме дека не внесуваме само кофеин. Кафето содржи и различни биоактивни соединенија, а научните истражувања го поврзуваат умереното пиење кафе со различни потенцијални здравствени придобивки.
Сепак, ваквите истражувања најчесто покажуваат поврзаност, а не доказ дека токму кафето е причината за подоброто здравје.
Затоа кафето не треба да се гледа како лек или средство за спречување болести.
Колку е премногу?
За повеќето здрави возрасни, границата од околу 400 mg кофеин дневно се смета за општа безбедносна граница. Европската агенција за безбедност на храната исто така нагласува дека реакцијата на кофеин е индивидуална.
Знаци дека можеби пиете премногу кафе можат да бидат:
- нервоза и раздразливост;
- забрзано чукање на срцето;
- треперење;
- главоболка;
- проблеми со спиењето;
- чувство на немир;
- стомачни тегоби.
Исто така, треба да се има предвид дека кофеин има и во чајот, чоколадото, енергетските пијалаци и некои лекови.
А кога е најдобро да се испие последното кафе?
Ако кафето ви го нарушува сонот, најдобро е последната шолја да ја испиете доволно рано во денот. Кофеинот може да остане во организмот со часови, па попладневното или вечерното кафе кај чувствителните луѓе може да влијае врз квалитетот на спиењето.
На крајот, нема магична бројка
Иако често ќе прочитате дека на одредена возраст треба да пиете точно две, три или пет кафиња, не постои универзална количина што е идеална за секој човек.
Најважни се видот на кафето, големината на шолјата, вкупниот внес на кофеин и реакцијата на вашиот организам.
Ако после кафето се чувствувате добро, спиете нормално и немате несакани симптоми, умереното количество може да биде дел од вашата секојдневна навика.
Кафето е најубаво кога е уживање – а не нешто со кое го тераме организмот да издржи повеќе отколку што може.
